De separatistische Parti Québécois (PQ) heeft maandag de provinciale verkiezingen in de Canadese provincie Quebec gewonnen. De partij keert daarmee terug aan de macht, met de belofte om een nieuw referendum over onafhankelijkheid van Canada te houden. Of de PQ ook een meerderheid in het provinciale parlement heeft behaald, was maandagavond nog niet duidelijk.
Volgens voorspellingen van de publieke omroep CBC en commerciële media zal de PQ de volgende regering vormen in de Franstalige provincie. De partij heeft de verkiezingen gewonnen, maar de uitslag laat zien dat een deel van de kiezers niet voor onafhankelijkheid heeft gekozen. Zonder meerderheid in het parlement zal de PQ voor haar plannen afhankelijk zijn van steun van andere partijen.
De winst van de PQ betekent een politieke comeback. De partij zet in op een nieuw referendum over onafhankelijkheid, iets wat in Quebec al eerder tot grote politieke spanningen leidde. In 1980 en 1995 werden referenda over soevereiniteit gehouden; beide keren stemde een meerderheid tegen. De belofte van een nieuw referendum roept dan ook direct vragen op over de haalbaarheid en de timing.
De uitslag is ook van belang voor de rest van Canada. Een sterke separatistische partij in Quebec kan de verhoudingen met de federale regering in Ottawa op scherp zetten. Tegelijkertijd is het nog maar de vraag of de PQ haar belofte kan waarmaken zonder parlementaire meerderheid. De partij zal moeten onderhandelen met andere partijen, die niet allemaal staan te springen om een nieuw referendum.
De komende dagen wordt duidelijk hoe de zetelverdeling in het parlement van Quebec precies uitvalt. Als de PQ geen meerderheid heeft, wordt de formatie een ingewikkeld proces. De partij zal dan op zoek moeten naar samenwerking, wat haar onafhankelijkheidsagenda kan afzwakken. Voorstanders van een nieuw referendum zullen de uitslag zien als een stap vooruit, tegenstanders wijzen erop dat een meerderheid van de kiezers niet per se voor afscheiding heeft gekozen.
De verkiezingswinst van de PQ betekent in ieder geval dat het debat over de toekomst van Quebec opnieuw centraal staat. De partij heeft haar belofte gedaan en zal daarop worden afgerekend. Of dat daadwerkelijk tot een nieuw referendum leidt, hangt af van de parlementaire verhoudingen en de bereidheid van andere partijen om mee te werken.
4