Duitsland staakt de vaste grenscontroles op meerdere snelwegen, waaronder de Nederlandse wegen A12, A7 en A37. De federale politie blijft de grens controleren, maar doet dat voortaan met mobiele patrouilles op wisselende plekken en tijdstippen. Dat moet de overlast voor inwoners en het grensverkeer beperken.
«Hiervoor zet de federale politie mobiele patrouilles in, zowel in uniform als in burger», zegt een woordvoerder van de Duitse politie. «De grenscontroles worden daardoor minder voorspelbaar en worden gericht uitgevoerd op plaatsen waar dat operationeel nodig is.» Wanneer de nieuwe aanpak precies ingaat, is nog niet duidelijk.
Het besluit komt na jaren van klachten uit Nederlandse grensgemeenten. In 2024 begon Duitsland met vaste grenscontroles om het aantal migranten terug te dringen. Sindsdien ontstaan dagelijks files en sluipverkeer rond de grensovergangen, met onveilige verkeerssituaties tot gevolg. Bij ongelukken vlak voor de grens zijn sinds het begin van de controles vier automobilisten om het leven gekomen en raakten meer dan tien mensen gewond.
Een ernstig ongeval met vier voertuigen eind juli was voor de gemeente Zevenaar aanleiding om minister Karremans (Infrastructuur) op te roepen in gesprek te gaan met zijn Duitse ambtgenoot. Eerder had burgemeester Boumans van Doetinchem al gepleit voor het stoppen van de controles. De Nijmeegse burgemeester Bruls sprak van «complete chaos» door de vaste posten.
In maart stuurden de gemeenten Montferland en Zevenaar samen met de Duitse stad Emmerich am Rhein een brandbrief naar het Duitse ministerie van Binnenlandse Zaken. Daarin beschreven ze de problemen op de A12. Een van de voorstellen was om alleen nog incidenteel en op wisselende plekken te controleren. Dat voorstel wordt nu dus overgenomen.
Burgemeester Fellinger van Montferland noemt de flexibele aanpak goed nieuws. «Flexibel controleren past beter bij een grensregio als Montferland», zegt ze. De gemeente verwacht dat het dagelijks leven aan de grens kan normaliseren. «Onze inwoners, ondernemers en organisaties zijn dagelijks verbonden met Duitsland. We merken direct wat vaste grenscontroles betekenen voor het verkeer, het contact en de samenwerking over en weer.»
Automobilisten worden niet meer direct na de grens bij een vaste controlepost gecontroleerd. De Duitse politie blijft wel controleren, maar op een manier die minder voorspelbaar is voor weggebruikers. De maatregel moet ook de doorstroming op de snelwegen verbeteren en sluipverkeer door dorpen en wijken tegengaan.
Vorige maand maakte de Duitse minister Dobrindt (Binnenlandse Zaken) bekend dat de grenscontroles met zes maanden worden verlengd, tot in ieder geval half 2027. De aanpassing naar mobiele controles verandert niets aan die verlenging. De controles blijven dus van kracht, maar de uitvoering wordt anders georganiseerd.
Voor de grensregio's betekent het besluit een einde aan de dagelijkse files bij vaste controleposten. Of de overlast daarmee volledig verdwijnt, moet blijken. De Duitse politie benadrukt dat de controles gericht blijven op plaatsen waar dat operationeel nodig is. De precieze datum waarop de vaste posten verdwijnen, is nog niet bekendgemaakt.