De adviesprijs voor een liter benzine in Nederland heeft vrijdag een nieuw record bereikt. De prijs steeg met 1,5 cent naar 2,727 euro per liter, blijkt uit data van consumentenvoordeelplatform UnitedConsumers. Voor het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten lag de benzineprijs bijna een halve euro lager.
Diesel werd een fractie goedkoper en zakte naar 2,794 euro per liter. De gemiddelde dieselprijs aan de pomp in de Europese Unie bereikte donderdag al een recordhoogte. Een dreigend Amerikaans exportverbod van diesel zou die prijs nog verder kunnen opstuwen. De Verenigde Staten zouden werken aan zo'n tijdelijke exportstop, meldde nieuwssite Politico eerder. Volgens de Amerikaanse zakenbank Morgan Stanley wordt Europa het hardst geraakt door een exportverbod.
De prijs van olie zakte vrijdag wel weer iets. Een vat Brentolie, olie uit het Midden-Oosten en Europa, werd bijna 1 procent goedkoper op 105,60 dollar. De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi zei tegen journalisten in New York dat Iran een nieuw voorstel aan de VS had voorgelegd om de Straat van Hormuz te heropenen als er aan bepaalde voorwaarden werd voldaan, zo meldde de Financial Times.
Vanwege de hoge prijzen aan de pomp heeft de Duitse regering een tankkorting aangekondigd. Net als eerder dit jaar worden diesel en benzine aan de Duitse pomp 17 cent goedkoper. Voor Nederlandse tankstations in de regio heeft die maatregel gevolgen, stelt de organisatie voor Nederlandse tankstationhouders Drive. «We zagen klanten langzamerhand terugkomen, maar dat wordt nu tenietgedaan», zei Drive-voorzitter Martin van Eijk eerder.
De stijgende brandstofprijzen raken automobilisten direct in de portemonnee. De adviesprijs is een gemiddelde dat door brandstofleveranciers wordt afgegeven en waaraan pomphouders zich vaak spiegelen. De werkelijke prijs aan de pomp kan per station en regio verschillen, maar de recordhoogte geeft de trend aan: tanken is dit jaar fors duurder geworden.
De oorlog in het Midden-Oosten speelt een belangrijke rol bij de prijsontwikkeling. De verstoring van olie- en gasstromen uit die regio jaagt de mondiale energieprijzen op. De Straat van Hormuz is een cruciale zeestraat voor de wereldwijde oliehandel. Een heropening onder voorwaarden zou de druk op de oliemarkt kunnen verlichten, maar of dat daadwerkelijk gebeurt, is nog onzeker.
Voor Nederlandse tankstationhouders in de grensstreek is de Duitse tankkorting een extra zorg. Zij vrezen dat automobilisten massaal de grens oversteken om daar goedkoper te tanken. Eerder dit jaar leidde een vergelijkbare maatregel al tot omzetverlies bij Nederlandse pompen. De branche hoopt op duidelijkheid van het kabinet over eventuele compensatie, maar concrete toezeggingen zijn er nog niet.
De Europese Commissie houdt de brandstofprijzen nauwlettend in de gaten. Een woordvoerder liet eerder weten dat er geen aanwijzingen zijn voor oneigenlijke prijsafspraken, maar dat de situatie blijft worden gevolgd. Consumentenorganisaties roepen automobilisten op om bewuster te rijden en waar mogelijk te carpoolen of het openbaar vervoer te nemen.
Of de benzineprijs de komende dagen verder stijgt, hangt af van de olieprijs en de geopolitieke ontwikkelingen. De recordprijs van vrijdag is in ieder geval een nieuwe mijlpaal in een jaar waarin brandstof voor veel huishoudens een steeds grotere kostenpost is geworden.
2