In Frankrijk blijven meer dan 400 scholen vrijdag gesloten vanwege de aanhoudende onrust rond protesten van scholieren en studenten. De afgelopen dagen gingen duizenden jongeren en leraren de straat op om te demonstreren tegen achterstallig onderhoud van schoolgebouwen, te grote klassen en het lerarentekort. Rond de gesloten scholen geldt een demonstratieverbod. Leerlingen kunnen hun lessen online volgen.
De protesten begonnen vorige week in de regio rond Parijs, waar scholieren de ingangen van hun middelbare scholen blokkeerden. Daarna breidden de acties zich uit naar andere steden, waaronder Marseille en Lille. Ook universitaire studenten sloten zich aan. De meeste demonstranten protesteren vreedzaam, maar volgens de Franse autoriteiten zijn er de afgelopen dagen duizenden mensen aangehouden. Gisteren ging het om 1949 aanhoudingen, een dag eerder om 625. Minister van Justitie Darmanin zei tegen de Franse tak van RTL dat niet zeker is of het in alle gevallen om scholieren gaat.
De situatie is op sommige plaatsen uit de hand gelopen. Gisteren werden 220 scholen geblokkeerd en raakten zeker 300 politiemensen gewond. Op minstens twee scholen werd brand gesticht. Volgens de Franse krant Le Parisien is de entreehal van een middelbare school in Nantes volledig verwoest. In Marseille zou met benzine zijn gegooid; een schoolhoofd zou de brandstof over zich heen hebben gekregen. Darmanin sprak van een verandering: «De demonstraties zijn veranderd in de verstoring van de openbare orde. Als mensen bussen aanvallen en scholen in brand steken, kun je niet meer van een protest spreken.»
Rechtse politici beschuldigen de radicaal-linkse partij La France insoumise (LFI) ervan de protesten aan te wakkeren. De LFI-burgemeester van het stadje Saint-Denis bij Parijs zei dat geweld «in sommige gevallen gelegitimeerd is», maar volgens hem zijn die woorden uit hun context gehaald. Verschillende LFI-politici hebben hun steun uitgesproken voor de scholieren. Partijleider Jean-Luc Mélenchon noemde het geweld van de veiligheidsdiensten van de afgelopen dagen «onacceptabel» en «disproportioneel».
De radicaal-linkse partij van Mélenchon heeft een sterke aanhang onder jonge kiezers. Volgens een recente peiling van Le Monde zou 41 tot 45 procent van de 18- tot 24-jarigen bij de eerste ronde van de presidentsverkiezingen volgend jaar op hem stemmen. Daarmee is hij in deze leeftijdsgroep populairder dan de radicaal-rechtse kandidaat Marine Le Pen van Rassemblement National.
De schade van de protesten is nog niet overal bekend, maar in de regio Auvergne-Rhône-Alpes bij Lyon gaan autoriteiten uit van kosten tussen de 25 en 30 miljoen euro. «Dat bedrag kunnen we nu niet meer inzetten voor het renoveren van middelbare scholen», zegt het regiobestuur. Het bestuur vindt dat de belastingbetaler niet moet opdraaien voor de schade.
Premier Lecornu heeft een spoedvergadering georganiseerd over de landelijke onrust. Minister van Onderwijs Geffray heeft opgeroepen tot kalmte en wil in gesprek met vertegenwoordigers van middelbare scholieren. Ook in België wordt op scholen geprotesteerd. Gisteren liepen protestacties in Luik hier en daar uit op geweld. Scholen in Luik blijven vandaag dicht, schrijven Belgische media.
6