Na de historische verkiezingswinst van de rechts-populistische partij Alternative für Deutschland (AfD) in de deelstaat Saksen-Anhalt gaan Duitse kiezers zondag opnieuw naar de stembus. In twee deelstaten worden verkiezingen gehouden. De uitslag kan grote gevolgen hebben voor bondskanselier Friedrich Merz, die als historisch impopulair te boek staat.
De AfD boekte eerder een forse overwinning in Saksen-Anhalt. Die zege werd in Duitse media en door politieke analisten bestempeld als een historische doorbraak voor de partij. De verwachting is dat de partij ook in de komende deelstaatverkiezingen een aanzienlijk deel van de stemmen zal trekken. Mocht de uitslag voor de partij van Merz, de CDU, slecht uitpakken, dan kan dat het einde betekenen van zijn kanselierschap.
Merz is sinds zijn aantreden bondskanselier van Duitsland. Zijn populariteit is laag, zo blijkt uit peilingen en politieke analyses. De druk op zijn positie neemt toe naarmate de AfD verder groeit. De deelstaatverkiezingen van zondag worden dan ook gezien als een belangrijke test voor zijn leiderschap en voor de stabiliteit van de door hem geleide regering.
De opkomst van de AfD in deelstaten als Saksen-Anhalt past in een bredere trend in Duitsland, waarbij rechts-populistische partijen aan invloed winnen. De partij profiteert van onvrede over onder meer migratie, economische onzekerheid en het beleid van de federale regering. In Saksen-Anhalt wist de AfD een groot deel van de kiezers aan zich te binden, wat leidde tot een verschuiving in het politieke landschap.
Voor Merz en zijn partij is de uitkomst van de verkiezingen in de twee deelstaten van groot belang. Een verlies zou zijn toch al wankele positie verder ondermijnen. Binnen de CDU groeit de onrust over de koers van de bondskanselier. Als de partij er niet in slaagt om kiezers terug te winnen, kan dat leiden tot interne discussie over zijn leiderschap en mogelijk tot een opvolging.
De deelstaatverkiezingen zijn daarmee niet alleen een lokale aangelegenheid, maar hebben ook nationale en Europese implicaties. Duitsland is de grootste economie van Europa en een van de belangrijkste politieke spelers in de Europese Unie. Een verzwakte bondskanselier kan de Duitse positie in Brussel en op het wereldtoneel beïnvloeden. De uitslag van zondag wordt dan ook met spanning afgewacht, zowel in Berlijn als daarbuiten.
De verwachting is dat de AfD ook in de komende verkiezingen een rol van betekenis zal spelen. Voor Merz rest de vraag of hij zijn partij en zijn positie kan herstellen. De komende dagen zullen duidelijk maken of de historische winst van de AfD in Saksen-Anhalt een voorbode was van meer, of dat de CDU zich weet te herpakken.