De politie stopt per 1 januari met het organiseren van vieringen met een religieus karakter voor en met mensen van buiten de politie. Dat staat in nieuwe interne afspraken die eenheden en de korpsleiding hebben gemaakt. Welke vieringen precies onder het verbod vallen, is niet duidelijk.
Intern blijft het toegestaan om bijeenkomsten met een religieus karakter te houden, zoals met Kerstmis, Chanoeka of tijdens de ramadan. Politiemensen mogen ook religieuze vieringen die door anderen zijn georganiseerd bijwonen, zolang ze zelf geen religieuze activiteiten of rituelen uitvoeren.
Korpschef Janny Knol benadrukt dat contact met bewoners en gemeenschappen belangrijk blijft voor de politie. «Het draagt bij aan vertrouwen, preventie en de-escalatie en is daarom essentieel voor goed politiewerk», zegt ze. Tegelijkertijd mag er volgens haar geen verwarring ontstaan over de positie van de politie. «Als we zelf bijeenkomsten organiseren met een religieus karakter, dan kunnen geloofsovertuigingen worden opgevat als de onze en dat verhoudt zich niet tot onze neutrale positie. Daarom hebben we ervoor gekozen daar vanaf volgend jaar mee te stoppen.»
De neutraliteit van ambtenaren en politieagenten is al langer onderwerp van maatschappelijk en politiek debat. Zo diende regeringspartij VVD in juli een initiatiefwetsvoorstel in om religieuze uitingen, zoals de hoofddoek, bij buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) landelijk te verbieden. Coalitiegenoot D66 voelt daar niets voor. Volgens Knol werken de politie en de eenheden al langer aan het standpunt. «Juist in een tijd waarin scherper wordt gekeken naar wat de politie doet en nalaat, moeten wij zelf precies kunnen zeggen wat bij onze positie past», zegt ze. «Daarom werken we al langer aan dit standpunt. De verbinding met de samenleving is en blijft ons doel. Maar de manier waarop moet passen bij onze rol en deze tijd.»
De politie zegt bij het besluit niet over een nacht ijs te zijn gegaan. Door het hele land hebben politiemensen de afgelopen jaren bijeenkomsten georganiseerd om het contact en vertrouwen van inwoners en gemeenschappen te versterken. Zo organiseert de politie Amsterdam al jaren een iftar, zoals een half jaar geleden in de Beurs van Berlage. Daaraan deden honderden collega's mee om samen met bewoners het vasten te verbreken. Voormalig politiechef Peter Holla en burgemeester Femke Halsema hielden een speech. «De politie is er voor iedereen. Voor mensen met verschillende achtergronden en verschillende verhalen», zei Holla toen.
De nieuwe afspraken betekenen niet dat de politie zich terugtrekt uit de samenleving. Het contact met bewoners en gemeenschappen blijft een belangrijk onderdeel van het werk. De politie wil daarbij wel duidelijk maken dat zij zelf geen religieuze vieringen organiseert. De maatregel gaat in op 1 januari.